Մի արտահայտություն, որը մենք լսում ենք ավելի հաճախ, քան "նա իրականում շատ բարի է": "բայց նա տանն է ապրում"։
Առաջին հայացքից դա տրամաբանական է թվում։ Եթե կատուն երբեք դուրս չի գալիս, շունը քայլում է "տան մոտ", իսկ բնակարանը մաքուր ու հարմարավետ է, թվում է, թե վարակների համար ուղղակի ճանապարհ չկա։
Բայց վիրուսներին ու բակտերիաներին բնակարանի բանալին պետք չէ։ Բավարար են ձեր կոշիկները, դռան մոտ եկած առաքիչը, հյուրերը կենդանիով, կենդանատար տարան (փոխադրիչը) կենդանիների խանութից կամ մեկ անպլան շփում, որը ոչ ոք չէր նախատեսել։
Ստորեւ ամենատարածված առասպելներն են պատվաստման մասին եւ այն, թե ինչպես է դա իրականում երեւում վետերինարական պրակտիկայում։
Մեր կլինիկայի վիճակագրությունը ("Շունն ու Կատուն", Վանաձոր)
Մենք ուսումնասիրել ենք վերջին 12 ամիսների այցելությունները եւ առանձնացրել ենք այն իրավիճակները, որտեղ պատվաստումը կամ կարող էր կանխել ծանր հիվանդությունը, կամ զգալիորեն թեթեւացնել դրա ընթացքը։
Մոտ 63% նոր պացիենտներ եկել են առանց գործող պատվաստումների կամ մեկ տարուց ավելի ուշացումով։
Չպատվաստված տնային կատուների դեպքում մոտ 46% տերերը վստահ էին, որ եթե կատուն դուրս չի գալիս, ապա պատվաստում պետք չէ։
Սեզոնին մենք կայուն տեսնում ենք շաբաթական մոտ 10-15 շնիկների դեպք ծանր փսխումով եւ լուծով (պարվովիրուսային էնտերիտ կամ շների ժանտախտ)։ Եվ ամեն անգամ սցենարը նույնն է - շնիկը չի պատվաստվել։
Առասպել 1. "Եթե կենդանին դուրս չի գալիս, պատվաստում պետք չէ"
Փաստ. դուք ամեն օր դուրս եք գալիս, հետո վերադառնում եք տուն։
Շատ հարուցիչներ բավականին կայուն են արտաքին միջավայրում եւ հեշտությամբ հասնում են ձեր միջանցք կոշիկների տակով, վերնահագուստով, պայուսակով կամ ձեռքերի վրա, երբ դուք դրսից ներս եք մտնում։ Կան նաեւ իրավիճակներ, որոնց մասին հաճախ մոռանում են - վարպետներ/վերանորոգողներ, հյուրեր, փրկված կենդանի "մի քանի օրով" պահելու գաղափարը, շփում ուրիշի փոխադրիչի հետ, հանկարծ բացված դուռ եւ "նա միայն մի վայրկյան աստիճանահարթակ դուրս եկավ"։
Պրակտիկայից շատ տիպիկ դեպք. 4 տարեկան կատու, խիստ տնային, "երբեք դուրս չի եկել"։ Կյանքում ոչ մի պատվաստում չի ստացել։ Մի պահ հարազատի ձագուկը գալիս է "մեկ շաբաթով"։ 10-14 օր հետո մեծ կատուն ունենում է ջերմություն, թուլություն, ախորժակի կորուստ եւ լորձաթաղանթների բորբոքում։ Տերերը զարմացած են. ինչպես կարող էր դա լինել, եթե նա տանն է ապրում։ Արդյունքը - բուժում, կաթիլային թերապիա, վերահսկիչ անալիզներ եւ մեծ սթրես։ Պատվաստումը 100% երաշխիք չէ, բայց զգալիորեն նվազեցնում է ծանր ընթացքի ռիսկը։
Առասպել 2. "Պատվաստանյութերը ավելի վտանգավոր են, քան հիվանդությունը"
Փաստ. ժամանակակից պատվաստանյութերը սովորաբար տալիս են կարճ, թեթեւ ռեակցիա, ոչ թե "հիվանդություն"։
Երբեմն լինում է քնկոտություն, փոքր ջերմություն կամ ցավոտություն ներարկման տեղում։ Սա սպասելի է եւ անցողիկ։
Լուրջ կողմնակի ռեակցիաները հազվադեպ են։ Իսկ իրական վարակները, ցավոք, շատ ավելի հաճախ են հանդիպում եւ ավելի թանկ են բոլոր իմաստներով։
Ինչպես է դա լինում իրականում. 3 ամսական շնիկ։ Պատվաստումը նախատեսել էին, բայց սկզբում "ժամանակ չեղավ", հետո "մի քանի օրով գնում ենք", հետո "տոներից հետո"։ Քայլելիս շնիկը հոտոտում է ամեն ինչ (շնիկները այդպես են անում)։ Հետո սկսվում են փսխում, լուծ, ջրազրկում։ Մենք սկսում ենք բուժումը։
Կարեւոր է հասկանալ. առանց բուժման պարվովիրուսի դեպքում մահացությունը կարող է հասնել 80-90%։ Ժամանակին եւ ինտենսիվ թերապիայի դեպքում կենդանի մնալու տոկոսը սովորաբար 70-90% է, բայց ուշ դիմելու դեպքում կանխատեսումը կտրուկ վատանում է։ Շների ժանտախտի դեպքում ելքերը հաճախ ավելի ծանր են լինում։
Առասպել 3. "Մանկության ժամանակ մեկ անգամ անելն էլ բավական է"
Փաստ. իմունիտետը ժամանակի ընթացքում թուլանում է։ Վերապատվաստումը պաշտպանությունը պահելու միջոցն է։
Ժամկետները կախված են պատվաստանյութից եւ կոնկրետ իրավիճակից, դրա համար ամենաճիշտը ժամանակացույցը ճշտելն է բժշկի հետ։ Սկզբունքը պարզ է. եթե անցել է առաջարկվող միջակայքը, պաշտպանությունը պետք է թարմացնել։
Տիպիկ "մեծ շան" պատմություն. 6-8 տարեկան շուն, պատվաստումները եղել են "շատ վաղուց"։ Ապրում է ընտանիքի հետ, երբեմն գնում է խնամքի սրահ, երբեմն գնում է գյուղ։ Հետո սկսվում է հազ, թուլություն, ջերմություն։ Տերը մտածում է. "մրսել է"։ Արդյունքում - բուժում, շփումների սահմանափակումներ եւ նույն հարցը. ինչու դա ժամանակին չարվեց։
Առասպել 4. "Եթե արտասահման չենք գնում, կարելի է չպատվաստել կատաղության դեմ"
Փաստ. կատաղությունը ճանապարհորդության մասին չէ։ Դա իրականության մասին է։ Հայաստանը համարվում է կատաղության բարձր ռիսկ ունեցող (կարմիր գոտի) երկիր։
Կան վայրի կենդանիներ, կան կծումներ, կան անսպասելի շփումներ։ Եվ եթե կենդանին կծվում է անհայտ կենդանու կողմից, պատվաստման հարցը միանգամից դառնում է անհետաձգելի։
Ռիսկը կարող է փոքր թվալ, բայց կատաղության դեպքում սխալի գինը միշտ առավելագույն է, եւ դա վտանգ է նաեւ մարդկանց համար։
Առասպել 5. "Չի կարելի պատվաստել, եթե ատամներն են փոխվում / կենդանին սթրեսի մեջ է / շատ փոքր է"
Փաստ. կարեւոր է ոչ թե "կատարյալ պահը", այլ կենդանու իրական վիճակը։
Կան իրական հակացուցումներ - բարձր ջերմություն, արտահայտված վատ ինքնազգացողություն, որոշ քրոնիկ խնդիրների սրացում։ Դրա համար մենք միշտ զննում ենք կենդանուն պատվաստումից առաջ։
Բայց պատվաստումը "մեկ-երկու ամսով" հետաձգել միայն այն պատճառով, որ "դեռ փոքր է" - վատ ռազմավարություն է։ Փոքրերը ամենախոցելին են եւ ամենաշատն են պետք ունենում ժամանակին պատվաստման։
Կարեւոր բան: պատվաստումը կենդանուն անմահ չի դարձնում
Պատվաստումը 100% երաշխիք չի տալիս, որ կենդանին երբեք չի հիվանդանա։ Բայց այն զգալիորեն նվազեցնում է հիվանդության ծանր ընթացքի ռիսկը եւ սովորաբար ապահովում է մոտ 90-95% պաշտպանություն վարակումից։
Պարզ ասած, պատվաստումը օգնում է չհասցնել իրավիճակը կաթիլային թերապիայի, գիշերային հերթապահությունների եւ տան մեջ խուճապի։ Եվ այո, սովորաբար դա ավելի էժան է, քան արդեն զարգացած հիվանդության բուժումը։
Ինչ անել հիմա
Եթե վստահ չեք, արդյոք ձեր կենդանին պատվաստված է ըստ ընթացիկ ժամանակացույցի, դա նորմալ է։ Քչերն են այդ ամսաթվերը անգիր հիշում։
Գրեք մեզ կամ եկեք կարճ զննման։ Կստուգենք պատվաստումների գրանցումները (եթե կան), կճշտենք մանրամասները եւ կկազմենք պարզ պլան - ինչ անել եւ ինչ ժամկետներում։
Ուշադրություն. տնային կենդանիներին էլ է պետք պատվաստում։ Վիրուսները չեն կարդում ցուցանակներ, որոնց վրա գրված է "միայն դրսի կենդանիների համար"։
"Շունն ու Կատուն" վետերինարական կլինիկա
Վանաձոր, Տումանյան 7
+374 55 895495
Եթե հարցեր ունեք պատվաստումների, հակացուցումների կամ ժամանակացույցի մասին - գրեք կամ զանգահարեք, կքննարկենք հենց ձեր դեպքը։